3 december: Internationale dag voor personen met een handicap

VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap viert 10-jarig bestaan; ondanks grote stap vooruit, blijven personen met een handicap slachtoffer van discriminatie

Vrijdag 2 december 2016 — Tien jaar geleden werd het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap goedgekeurd. Sinsdien werd het verdrag al door 168 staten – drie kwart van de landen in de wereld – geratificeerd. Hoewel het verdrag een grote stap vooruit betekent voor de rechten van personen met een handicap, blijven zij nog al te vaak het slachtoffer van ernstige en veelvuldige discriminatie. Ter gelegenheid van de internationale dag van personen met een handicap, herinnert Handicap International de staten aan hun engagement en roept de organisatie hen op om snel de nodige maatregelen te treffen met het oog op de inclusie van alle personen met een handicap in de samenleving.

Heel wat diensten (onderwijs, vervoer, werk, gezondheidszorg … ) zijn voor personen met een handicap nog vaak ontoegankelijk. Ze zijn regelmatig ook het slachtoffer van geweld omwille van hun handicap. Uit onderzoek[1] blijkt dat vrouwen met een handicap dubbel zoveel risico lopen om het slachtoffer te worden van fysiek en seksueel geweld dan vrouwen zonder handicap. Anderen ondervinden beperkingen in hun gezinsleven, worden tegen hun wil in gesteriliseerd, krijgen af te rekenen met segregatie, worden gedwongen om medicatie te nemen of worden in hun handelingsbekwaamheid beknot.

“Ontoegankelijke overheidsdiensten, uitsluiting uit de burgermaatschappij, schending van hun rechten ... De problemen waar personen met een handicap mee af te rekenen krijgen, zijn nog te talrijk. Rechten die voor iedereen gelden, dus ook voor personen met een beperking, worden toch vaak niet op hen toegepast. Deze rechten moeten nochtans ook voor hen gerespecteerd worden, en daar zijn soms specifieke maatregelen voor nodig," vertelt Priscille Geiser, verantwoordelijke van het programma ‘burgersteun’ bij Handicap International.

Wereldwijd hebben 20 miljoen mensen nood aan een rolstoel, maar ze hebben er geen

Personen met een handicap behoren tot één van de allerarmste bevolkingsgroepen. Ze worden op vele vlakken uitgesloten, en het verband tussen handicap en armoede blijft erg groot. 80% van de personen met een handicap wereldwijd leeft in landen met een laag of gemiddeld inkomen. Volgens Handicap International is het dan ook van cruciaal belang dat armoedebestrijdingsprogramma's rekening houden met personen met een handicap.

In crisissituaties wordt zelden of onvoldoende rekening gehouden met personen met een handicap. Uit een enquête die Handicap International in 2015 voerde, blijkt dat 75% van de personen met een handicap in crisissituaties onvoldoende toegang krijgt tot humanitaire hulp.

Handicap International wil staten, geldschieters en ngo's aansporen om meer rekening te houden met de miljoenen personen met een handicap die door humanitaire crisissen worden getroffen. Daarvoor lanceerde de organisatie, samen met verscheidene partnerorganisaties, in mei 2016 – tijdens de humanitaire wereldtop – het handvest voor een betere inclusie van personen met een handicap. Vandaag telt dat handvest al 138 handtekeningen.

Het verdrag inzake de rechten van personen met een handicap is een mensenrechtenverdrag: het herinnert eraan dat de universele rechten van de mens ook van toepassing zijn op personen met een handicap. Zij moeten dus worden erkend als volwaardige rechtssubjecten. Het verdrag vormt de eerste mensenrechtentekst voor personen met een handicap die wettelijk dwingend is voor de staten. De tekst legt de verplichtingen van de staten vast, met het oog op de uitwerking van de rechten van personen met een handicap op voet van gelijkheid met anderen.

Handicap International en haar strijd voor de rechten van personen met een handicap

Handicap International steunt geldschieters, overheden en ngo's om de inclusie van personen met een handicap in de samenleving te verbeteren, door hun slagkracht te vergroten, bijvoorbeeld op het vlak van inclusief onderwijs, de toegang tot de arbeidsmarkt, humanitaire interventies, functionele revalidatie, inclusie in de samenleving enz. De organisatie steunt de oprichting van verenigingen voor personen met een handicap, zodat ze samen op een efficiënte manier hun rechten kunnen laten gelden. Handicap International sloot daarvoor overeenkomsten met meer dan 400 organisaties die personen met een handicap op lokaal, nationaal en gewestelijk niveau vertegenwoordigen. Handicap International heeft momenteel bijna 40 ondersteunende projecten lopen om die organisaties te helpen bij het uitwerken van hun structuur, advocacycampagnes op te zetten en de verwezenlijking van de rechten van personen met een handicap op te volgen.

[1] http://time.com/3734961/women-with-disabilities-three-times-as-likely-to-be-raped-human-rights-watch/